TUSAŞ’ın 2035 Hedefleri Açıklandı: KAAN, HÜRJET ve İHA Rakamları Dikkat Çekti

Türk Havacılık ve Uzay Sanayii (TUSAŞ), 2035 yılına yönelik üretim hedefleriyle gündeme geldi. Paylaşılan hedefler arasında 150’den fazla KAAN savaş uçağı, 200’den fazla HÜRJET ve 10 bini aşkın taktik insansız hava aracı bulunuyor. Uçak, helikopter, insansız hava aracı ve uydu projelerini kapsayan plan, şirketin önümüzdeki yıllarda üretim kapasitesini büyütme hedefini ortaya koyuyor.

TUSAŞ Genel Müdürü Mehmet Demiroğlu’nun, savunma ve havacılık sektöründe alt yüklenici ve tedarik yönetimi üzerine düzenlenen çalıştay kapsamındaki panelde paylaştığı rakamlar, Türkiye’nin havacılık ve uzay sanayisindeki gelecek planlarına ilişkin önemli ayrıntılar içeriyor. Hedefler yalnızca savaş uçaklarını değil, eğitim uçaklarından genel maksat helikopterlerine ve insansız hava araçlarına kadar geniş bir ürün grubunu kapsıyor.

TUSAŞ’ın 2035 üretim hedefleri neler?

Açıklanan hedeflerde farklı platformlar için belirlenen sayılar dikkat çekiyor. TUSAŞ’ın 2035 yılına yönelik üretim planında öne çıkan başlıklar şöyle:

• KAAN: 150’den fazla savaş uçağı
• HÜRJET: 200’den fazla jet eğitim ve hafif taarruz uçağı
• HÜRKUŞ: 150’den fazla eğitim uçağı
• GÖKBEY: 200’den fazla genel maksat helikopteri
• T925: 150’den fazla ağır sınıf genel maksat helikopteri
• T129 ATAK: 100’den fazla taarruz helikopteri
• ANKA-3: 250’den fazla insansız hava aracı
• AKSUNGUR: 150’den fazla insansız hava aracı
• ANKA: 150’den fazla insansız hava aracı
• Taktik İHA: 10 binden fazla sistem
• Uydu: 20’den fazla uydu
• Yeni ürün ve konfigürasyonlar: 30’dan fazla ürün

Bu rakamlar, TUSAŞ’ın farklı alanlarda üretim faaliyetlerini genişletmeyi planladığını gösteriyor. Bununla birlikte hedeflerin her biri için üretim takvimi, teslimat sırası ve yıllara göre dağılım aynı olmayabilir. Açıklanan sayılar, tüm ürünlerin belirtilen tarihe kadar kesin olarak teslim edileceği anlamına gelmiyor; bunlar şirketin gelecek döneme ilişkin üretim hedefleri olarak değerlendirilmelidir.

KAAN ve HÜRJET hedefleri öne çıkıyor

TUSAŞ’ın açıkladığı listede KAAN ve HÜRJET için belirlenen üretim rakamları öne çıkan başlıklar arasında yer alıyor. Türkiye’nin millî muharip uçak projesi KAAN, yeni nesil savaş uçağı geliştirme çalışmalarının merkezinde bulunuyor. Proje kapsamında uçak tasarımı, sistem entegrasyonu, test faaliyetleri ve üretime yönelik altyapının geliştirilmesi önem taşıyor.

HÜRJET ise jet eğitim uçağı olarak geliştiriliyor ve hafif taarruz görevlerine yönelik kullanım seçenekleriyle de gündeme geliyor. Bu iki platform için açıklanan hedefler, TUSAŞ’ın hem muharip uçak hem de jet eğitim uçağı alanında üretim kapasitesini artırma planına işaret ediyor.

HÜRKUŞ için belirlenen 150’den fazla uçak hedefi de şirketin eğitim uçağı segmentindeki planlarının bir parçası. Farklı görev ve kullanım alanlarına sahip bu platformların üretim hedefleri, TUSAŞ’ın ürün çeşitliliğini korurken farklı projelerde seri üretim kabiliyetini geliştirmeyi amaçladığını gösteriyor.

Helikopter projelerinde hangi sayılar açıklandı?

Üretim planının bir diğer bölümünü helikopter projeleri oluşturuyor. GÖKBEY için 200’den fazla, T925 için 150’den fazla ve T129 ATAK için 100’den fazla helikopter hedefi açıklandı.

GÖKBEY, genel maksat helikopteri olarak farklı görev ihtiyaçlarına yönelik geliştirilen platformlar arasında bulunuyor. T925 ise ağır sınıf genel maksat helikopteri projesi olarak öne çıkıyor. T129 ATAK da taarruz helikopteri sınıfında yer alıyor.

Bu projelerin aynı üretim planında bulunması, TUSAŞ’ın döner kanatlı hava araçlarında farklı sınıflara yönelik üretim hedefleri belirlediğini gösteriyor. Ancak üretim miktarlarının gerçekleşmesi; teknik geliştirme süreçleri, tedarik zinciri, üretim altyapısı ve teslimat planları gibi çeşitli faktörlere bağlı olacak.

İnsansız hava araçlarında 10 binin üzerinde hedef

Açıklanan rakamlar içinde en yüksek sayı, 10 binden fazla taktik insansız hava aracı hedefi oldu. Bunun yanında ANKA-3 için 250’den fazla, AKSUNGUR ve ANKA için ayrı ayrı 150’den fazla üretim hedefi paylaşıldı.

ANKA ve AKSUNGUR, TUSAŞ’ın insansız hava aracı ailesindeki platformlar arasında bulunuyor. ANKA-3 ise insansız hava aracı alanındaki farklı tasarım yaklaşımıyla öne çıkıyor. Bu sistemler için belirlenen hedefler, şirketin insansız platformlara yönelik üretim planlarının da geniş kapsamlı olduğunu ortaya koyuyor.

Taktik İHA hedefinin diğer platformlardan ayrı değerlendirilmesi gerekiyor. Açıklanan 10 binin üzerindeki rakam, listede yer alan en yüksek üretim hedefi olsa da sistemlerin türü, kullanım amacı ve üretim takvimi konusunda ayrıntılı değerlendirme yapabilmek için ek bilgilere ihtiyaç bulunuyor.

Uzay alanında da üretim hedefi bulunuyor

TUSAŞ’ın 2035 hedefleri yalnızca hava araçlarıyla sınırlı değil. Açıklanan plan kapsamında 20’den fazla uydu ve 30’dan fazla yeni ürün veya konfigürasyon hedefi de yer alıyor.

Uydu hedefi, şirketin uzay alanındaki faaliyetlerinin de üretim planlamasına dâhil edildiğini gösteriyor. Yeni ürün ve konfigürasyon başlığı ise gelecekte geliştirilebilecek ürünleri ve mevcut platformlara yönelik farklı seçenekleri kapsayan bir hedef olarak açıklanıyor. Bu başlıkların kapsamına ilişkin ayrıntılar, ilerleyen dönemde yapılabilecek açıklamalarla daha net hâle gelebilir.

2035 hedeflerinin gerçekleşmesi neye bağlı?

Açıklanan üretim hedeflerinin hayata geçirilmesinde üretim tesislerinin kapasitesi kadar tedarik zincirinin işleyişi de önem taşıyor. Uçak, helikopter ve insansız hava araçlarının üretimi; çok sayıda alt sistemin, parçanın ve uzmanlık alanının birlikte çalışmasını gerektiriyor.

Bu nedenle üretim hacminin büyütülmesi, yalnızca nihai montaj hatlarının genişletilmesiyle sınırlı değil. Alt yüklenicilerin üretim kapasitesi, parça tedarik süreleri, kalite kontrol süreçleri ve test faaliyetleri de planların uygulanmasında belirleyici olabilir. Sektörde ölçeklenebilir seri üretime geçişin ele alınması da bu açıdan önem taşıyor.

Sonuç olarak TUSAŞ’ın 2035 hedefleri; KAAN, HÜRJET ve HÜRKUŞ gibi uçaklardan GÖKBEY, T925 ve ATAK helikopterlerine, ANKA ailesinden taktik İHA’lara ve uydulara kadar geniş bir ürün yelpazesini kapsıyor. Önümüzdeki dönemde açıklanacak üretim takvimleri ve programlardaki ilerleme, bu hedeflerin nasıl uygulanacağını daha ayrıntılı biçimde ortaya koyacak.

Kaynak: TUSAŞ Genel Müdürü Mehmet Demiroğlu’nun üretim hedeflerine ilişkin açıklamalarını aktaran sektör haberleri ve TUSAŞ’ın resmî internet sitesi.